Kabinet beschouwt zorg nog steeds als kostenpost

De maatregelen die het kabinet in de Miljoenennota 2012 "Koersvast in sombere tijden" voorstelt om de kosten in de zorg in bedwang te houden raken niet alleen de burger, maar bovenal de patiënt. Iedere Nederlander zal in 2012 geconfronteerd worden met een verhoging van de nominale premie van de basisverzekering en verhoging van het eigen risico met € 40,- naar € 210,-. De patiënten worden nog eens getroffen met een sterke versobering van het basispakket, onder andere beweegkuren, stoppen-met-roken, maagzuurremmers en dieetadvisering worden uit het basispakket gehaald. Daarnaast wordt in 2012 een eigen bijdrage van € 200,- in de 2^e lijns geestelijke gezondheidszorg geheven en worden de persoonsgebonden budgetten meer dan gehalveerd. Vanuit de stijging van de zorguitgaven als gevolg van de vergrijzing en toename van chronisch zieken, is te begrijpen dat het kabinet maatregelen neemt om de toename van zorgkosten te beheersen. Wat me echter stoort is dat de zorg ook nu weer als kostenpost wordt gezien en niet als instrument om gezamenlijk baten mee te genereren. Het korte termijn denken van de politiek, en hiermee samenhangend het ontbreken van een lange termijn zorgvisie, is hieraan wellicht debet. Immers het schrappen van beweegkuren en stoppen-met-roken zullen niet bijdragen aan een grotere gezondheidswinst, maar juist aan een verdere stijging van de zorgkosten. Het overgewicht van de Nederlander zal toenemen, wat een belangrijke risicofactor is voor ondermeer hart- en vaatziekten en diabetes. Ook zal het heffen van een hoge eigen bijdrage voor mensen met een psychische aandoening tot hogere zorgkosten leiden. Een groot aantal patiënten zal niet meer de zorg krijgen die ze nodig hebben. Hierdoor zullen de kosten op andere terreinen binnen en buiten (o.a. sociale zekerheid!) de zorg flink stijgen. De praktijk leert namelijk hoe later patiënten noodzakelijke zorg krijgen, des te langduriger en intensiever, dus duurder deze wordt. Aangezien de meeste psychische aandoeningen voorkomen tijdens het ‘spitsuur van het leven', tussen het 25^e en 55^e levensjaar, zullen hierdoor ook de verzuimkosten voor werkgevers oplopen. Investeren in preventie (beweegprogramma's!), goed georganiseerde en snel toegankelijke zorg met meer accent op de "factor arbeid" en aandacht voor preventief gezondheidsmanagement zal naar mijn overtuiging de stijging van de zorgkosten beter beheersbaar maken. Dan louter het jaarlijks toepassen van de kaasschaafmethode op het basispakket en breder invoeren van eigen bijdragen. Wanneer ziet het kabinet, de politiek, in dat zorg niet langer een kostenpost is, maar baten oplevert. Baten in de zin van minder verzuim, hogere arbeidsproductiviteit en hogere maatschappelijk participatiegraad van chronisch zieken. Jammer, dat in de Miljoenennota 2012 het woord ‘baten' alleen wordt genoemd in relatie tot aardgas en niet tot de zorg.